TÁC PHẨM NGHỆ THUẬT CỦA SINH VIÊN ĐẠI HỌC BỊ ĐẠO NHÁI THIẾT KẾ MANG LÊN SÀN DIỄN

Theo tạp chí điện tử Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo ngày 20/07/2023, với tiêu đề “NTK Nguyễn Minh Công bị tố ‘đạo nhái’ thiết kế của sinh viên mang lên sàn diễn” sau khi NTK này cho ra mắt BST “Về nhà Út ơi!” tại sàn diễn Tuần lễ Thời trang Quốc tế Việt Nam 2023, NTK CatCO – sinh viên đang theo học Thiết kế thời trang tại Đại học Tôn Đức Thắng, đã đăng đàn tố cáo sản phẩm của đàn anh “quá giống” với đồ án của bản thân.

Vừa qua, sau khi đêm diễn ra Tuần lễ Thời trang Quốc tế Việt Nam 2023, VIETNAM INTERNATIONAL FASHION WEEK 2023, NTK Cat Co đã chia sẻ rằng anh cảm thấy hoang mang, đơ cứng cả người và vô cùng buồn khi nhìn thấy 01 mẫu thiết kế của NTK Nguyễn Minh Công cho ra mắt rất giống với 01 mẫu thiết kế (Look 5) mà anh đã thực hiện trong hệ thống phác thảo Đồ án 4 “Nhà” năm 2022 của anh.

Bài viết của NTK Cat Co chia sẻ về việc thiết kế của anh bị “đạo nhái”

Bài viết của anh đã khiến cộng đồng mạng một phen “chấn động” khi không một ai có thể nghĩ được rằng: Một nhà thiết kế lớn, có tên tuổi lại có thể đi sao chép tác phẩm của một bạn sinh viên đại học.

Quá trình sáng tạo là quá trình của não bộ, nhưng sự sáng tạo cũng bị ảnh hưởng bởi những thứ con người có thể cảm nhận và nhìn thấy được. Khi ánh đèn sân khấu vụt tắt, những bộ sưu tập thiết kế thời trang với các thiết kế ấn tượng sẽ nhận được sự yêu thích từ khán giả cũng như sự trầm trồ về ý tưởng sáng tạo nên tác phẩm, tuy nhiên, việc vay mượn ý tưởng đã và đang ngày một trở nên tinh vi và quy mô hơn.

Lí do gì xảy ra hiện tượng này?

Thực trạng hiện nay, khi sinh viên hoàn thành chương trình đại học và thực hiện buổi bảo vệ đồ án tốt nghiệp của mình, phía nhà trường sẽ mời các nhà thiết kế tham gia để có thêm nhận xét, ý kiến và đóng góp nhằm mục đích hoàn thiện các tác phẩm, đồng thời góp phần vào công tác chấm thi cho các thiết kế của các bạn sinh viên. Nhưng, một điều đáng tiếc rằng các NTK lớn và nổi tiếng lại có thể đi “sao chép” tác phẩm của sinh viên đại học và vô tư mang lên sàn diễn lớn rồi cho đó là ý tưởng, thiết kế mình tạo ra mà không cảm thấy hổ thẹn.

Tôi đã từng nghe một bạn người mẫu – một nhà thiết kế thời trang trẻ than thở rằng: “Có hôm tôi đi trình diễn cho một nhà thiết kế lớn, đến nơi, tôi chết đứng không biết làm gì cả khi thấy có 01 mẫu thiết kế y hệt như mẫu thiết kế chính tôi đã tạo ra, vì mình là nhà thiết kế nhỏ, thấp cổ bé họng và mình cũng đang là người mẫu cho buổi trình diễn hôm đó của họ, nên tôi chỉ biết im lặng và ráng cố gắng cho xong buổi trình diễn”.

Nghi vấn đặt ra rằng, liệu các nhà thiết kế có đang “copy” từ chính các tác phẩm mà họ được mời đến chấm thi hay không? Khi việc sao chép tác phẩm thường không chỉ là dừng lại ở copy ý tưởng một cách qua loa, mà các thiết kế copy còn giống từ tinh thần concept, form dáng, kết cấu trang phục lẫn màu sắc, khiến cho tác phẩm không có sự phân biệt. Theo đó, NTK Cat Co cũng cho biết thêm, NTK Nguyễn Minh Công từng là giám khảo được mời đến chấm thi cho đồ án “Nhà” của anh, bên cạnh đó trường Đại học Tôn Đức Thắng cũng cho biết, vào ngày 13/11/2022, hội đồng chấm thi, bao gồm NTK Nguyễn Minh Công đã từng xem BST “Nhà”, trong đó bao gồm tất cả các bản sketch, lookbook, hồ sơ nguyên cứu phát triển ý tưởng và hệ thống moodboard…, Ngoài ra, hệ thống bản vẽ nằm trong BST “Nhà” cũng đã được Cat Co đăng tải trên các nền tảng mạng xã hội sau khi kết thúc môn học, do đó Cat Co cho rằng việc tham khảo ý tưởng là có thể xảy ra.

Hình ảnh thiết kế Look 5 của NTK Cat CO đăng tải trên các nền tảng mạng xã hội

Hình ảnh BST “Nhà” trong PROJECT 4 – 2022 của NTK Cat CO đăng tải trên các nền tảng mạng xã hội

Hình ảnh 02 mẫu thiết kế của NTK Nguyễn Minh Công (trái) và NTK Cat Co (phải)

Nếu khán giả xem qua cũng sẽ dễ dàng nhận thấy được sự tương đồng vô lí từ 02 mẫu thiết kế nêu trên. Hầu hết, khán giả luôn đứng về phía các NTK trẻ, cũng như luôn ủng hộ, bảo vệ chất xám và thành quả lao động, công sức, thời gian mà các NTK trẻ bỏ ra. Vậy, vì sao mà các NTK có tên tuổi lại có thể ung dung như vậy và vì lí do nào mà các NTK trẻ không dám lên tiếng bảo vệ quyền lợi của mình, bảo vệ công sức lao động mình làm ra, vì sao các NTK trẻ không biết sử dụng các quy định của pháp luật về SHTT, và vì sao các bạn không quyết định tố cáo các hành vi vi phạm, tẩy chai các NTK, các sản phẩm sao chép? Đặc biệt là các bạn sinh viên còn trên ghế nhà trường, đừng sợ sệt, đừng để công sức của các bạn, những giọt mồ hôi của các bạn bị người khác cướp đi mất, đồng thời kêu gọi các NTK trẻ cần mạnh dạn hơn nữa để đứng lên bảo vệ cho chính mình và những giá trị sáng tạo mà bản thân làm nên.

Xét theo quy định của Luật SHTT 2005, việc sao chép tác phẩm thiết kế thời trang là hành vi vi phạm xâm phạm bản quyền về “tác phẩm mỹ thuật”, các tác phẩm nghệ thuật bao gồm các bức tranh, tác phẩm điêu khắc, bản vẽ, phác thảo và hoa văn cho quần áo, trang phục và phụ kiện, kể từ những hình ảnh ở trên vải cũng được bảo vệ như tác phẩm nghệ thuật. Để tự bảo vệ mình nhiều nhà thiết kế, hãng thời trang hãy đưa ra lời cảnh báo trên các trang bán chính thức của bên mình, chỉ rõ những vi phạm của các trang mạng có hành vi đạo nhái thiết kế, báo cáo cơ quan chức năng, khi có giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả là bằng chứng, chứng minh ai là tác giả của tác phẩm, khi đó sẽ không cần phải chứng minh quyền tác giả thuộc về mình nữa, quan trọng nhất cần đến là sự đồng tình lên án của cộng đồng.

Tài liệu văn bản tham khảo:

Bài viết: NTK Nguyễn Minh Công bị tố ‘đạo nhái’ thiết kế của sinh viên mang lên sàn diễn của Tạp chí điện tử Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo ngày 20/07/2023.

Liên hệ với chúng tôi:

CÔNG TY TNHH IP LEADER

Địa chỉ: Phòng 03.02 Tòa nhà Newton Residence, Số 38 Trương Quốc Dung, Phường 8, Quận Phú Nhuận, TP. Hồ Chí Minh

Điện thoại: 076.455.2008