Thành tựu mới: Xét nghiệm máu phát hiện được 50 dạng ung thư

Cơ quan Y tế Quốc gia Anh (NHS) sẽ thí điểm loại xét nghiệm máu đơn giản có thể phát hiện 50 loại ung thư, hy vọng tầm soát sớm cho hàng nghìn người.

Xét nghiệm có tên Galleri, do công ty chăm sóc sức khỏe Grail ở California phát triển. Chương trình thí điểm sẽ diễn ra trên hơn 165.000 người. Đây là thiết bị đầu tiên trên thế giới có thể phát hiện hơn 50 loại ung thư, theo tuyên bố của NHS hôm 27/11.

Grail tập trung vào tầm soát sớm ung thư, được hỗ trợ bởi nhiều nhà đầu tư lớn, trong đó có tỷ phú Bill Gates và người sáng lập Amazon Jeff Bezos.

NHS dự kiến công bố kết quả thử nghiệm năm 2023. Đến năm 2025, cơ quan có thể triển khai xét nghiệm đại trà như một hình thức tầm soát ung thư thông thường. Mô hình sẽ được mở rộng hơn sau đó.

Các nhà khoa học tin tưởng rằng xét nghiệm này có thể cứu sống hàng nghìn người mỗi năm, vì nó phát hiện được bệnh ung thư trước khi xuất hiện các triệu chứng, tờ Daily Mail đưa tin. Xét nghiệm phát hiện bệnh thông qua tìm kiếm DNA do khối u tiết ra trong máu của bệnh nhân.

phat hien ung thu

Ông Simon Stevens, giám đốc điều hành Cơ quan dịch vụ y tế quốc gia Anh (NHS), gọi khám phá này là “một thời điểm bước ngoặt”. Theo ông, xét nghiệm này sẽ đặc biệt hiệu quả đối với những bệnh ung thư khó chẩn đoán. Xét nghiệm tìm kiếm những thay đổi hóa học được gọi là methyl hóa trong DNA ngoại bào có thể thúc đẩy sự phát triển của khối u. Khi phát hiện ung thư, xét nghiệm có thể chỉ ra chính xác tín hiệu đó đến từ bộ phận nào trong cơ thể. Người ta cho rằng xét nghiệm nói trên tạo điều kiện để bắt đầu điều trị cho người bệnh sớm hơn, điều này sẽ làm tăng đáng kể cơ hội bình phục.

Các nhà nghiên cứu đã đào tạo máy học thuật toán để phân tích các mẫu methyl hóa DNA từ hàng nghìn mẫu máu, trước khi cho máy phân tích 1.531 mẫu từ những người bị ung thư và 1.521 mẫu từ người không ung thư. Chương trình đã nhóm chúng thành các nhóm mẫu tương tự và sau đó các nhà nghiên cứu đã dạy cho AI mẫu nào phản ánh loại ung thư nào, trước khi đưa nó vào thử nghiệm.

Sau đó, nhóm nghiên cứu đã thử nghiệm hệ thống được đào tạo trên một bộ mẫu khác từ 1.264 người, khoảng một nửa trong số họ bị ung thư. Kết quả cho thấy tỷ lệ mà hệ thống xác định sai trường hợp nhiễm ung thư chiếm chưa tới 1%.

Đặc biệt, phương pháp mới có thể sàng lọc các bệnh ung thư khó phát hiện. Thí dụ, hệ thống xác định chính xác 63% những người mắc ung thư tuyến tụy giai đoạn I, tăng lên 100% ở giai đoạn IV.

Trong 12 trường hợp, bao gồm ung thư buồng trứng và ung thư phổi, xét nghiệm không phát hiện ra bệnh, trong đó phần lớn trường hợp bệnh mới ở giai đoạn đầu.

Trong các trường hợp ung thư tuyến tụy mà từ trước tới nay hiếm khi phát hiện được bệnh ở giai đoạn đầu, thì xét nghiệm nói trên đã xác định được bệnh ở giai đoạn sớm nhất đạt tỷ lệ 63%.

Nguồn: sohuutritue.net