BUTTERFLY- BÀI HÁT HỨNG CHỊU VÔ SỐ VI PHẠM BẢN QUYỀN DÙ VẪN TRONG THỜI GIAN BẢO HỘ QUYỀN TÁC GIẢ.
Chắc hẳn nếu bạn đã từng trải qua những năm tháng tuổi thơ gắn liền với những món đồ chơi rẻ tiền nhập lậu từ Trung Quốc qua đường tiểu ngạch đầu những năm 2000 hoặc đã từng mua cho con mình những món đồ chơi như vậy thì có lẽ bạn đã từng nghe qua hoặc là vô cùng quen thuộc với một đoạn nhạc: “Ay, ay, ay, I’m your little butterfly”. Phải, đó chính là đoạn nhạc luôn được dùng trong những chiếc điện thoại đồ chơi, búp bê hoặc gấu bông Trung Quốc. Cùng với cảm giác hoài niệm đó, IP Leader sẽ giới thiệu cho bạn câu chuyện về bản quyền vô cùng thú vị đằng sau bản hit đã vô cùng nổi tiếng một thời này.
Bài hát đã gây nên không ít sự ám ảnh đối với cả một thế hệ này có lên là Butterfly. Tác giả viết nhạc cho bài hát này là ông Robert Uhlmann, một nhạc sĩ người Thụy Điển. Bài hát lần đầu được công bố vào năm 1998 trong album Smile của nhóm nhạc Thụy Điển Smile.dk. Trong số các bài hát trong album này, Butterfly đã nhận được thành công to lớn ở Châu Á vì âm hưởng đậm chất Nhật Bản của bài hát. Bài hát sau đó được công ty Konami, một trong những công ty hàng đầu Nhật Bản về giải trí, sản xuất trò chơi điện tử và máy đánh bạc, mua bản quyền để sử dụng trong tựa game nhịp điệu (rhythm game) “Dance Dance Revolution” và bùng nổ về độ nổi tiếng vào đầu những năm 2000.
Tuy rằng đã đạt được thành công to lớn tại thị trường Nhật Bản, song để nói tới sự truyền bá rộng khắp của bài hát này, không thể không đề cập tới “công lao” của Trung Quốc. Số lượng đồ chơi rẻ tiền được sản xuất và xuất khẩu đi các nước láng giềng là không thể thống kê được không chỉ vì con đường đi tiểu ngạch mà còn vì thời điểm bấy giờ nguồn cung đồ chơi hiện đại phù hợp túi tiền người dân nhất là của Trung Quốc. Từ tiểu thương ở chợ đến bán hàng rong ở đâu ta cũng có thể bắt gặp những chiếc điện thoại đồ chơi đủ màu sắc bằng nhựa, với một mạch điện đơn giản phát nhạc chạy bằng pin. Và sự vi phạm bản quyền trắng trợn này đã dần rơi vào trong quên lãng mà không được những người trong cuộc đoái hoài. Tới tận bây giờ, vẫn không ít người nhầm lẫn rằng đây là một bài hát thuộc miền công cộng (public domain) trong khi thực tế theo Luật SHTT của Thụy Điển tác phẩm nhạc này được bảo hộ quyền tác giả là trọn đời tác giả cộng thêm 70 năm, và thời hạn bảo hộ quyền liên quan cho phần trình bày của nhóm Smile.dk là 50 năm. Thế nên, nếu chỉ xét về số lượng sản phẩm có chứa đoạn nhạc được bán ra thì Butterfly là một trong những bài hát bị vi phạm bản quyền nhiều nhất những năm gần đây.
Source: Tổng hợp
